B/ị con gái đu/ổi khỏi nhà, tôi đến chăm ông cụ liệt trong biệt thự – đêm đầu tiên ông thì thầm một điều khiến tôi s/ốc lặng……….
—
Tôi vẫn còn nhớ rõ buổi chiều thứ bảy nóng như đổ lửa ấy. Tôi vừa lau bàn thì nghe tiếng con gái tôi – Đào – gọi vọng từ trên gác: “Mẹ ơi, mẹ lên đây con nói chuyện một chút.”
Tôi vội lau tay, bước lên, trong lòng còn mừng vì nghĩ con muốn tâm sự. Gần ba tháng từ ngày chồng tôi mất, tôi đâu có ai trò chuyện. Nhưng vừa đặt chân vào phòng, tôi đã thấy không khí lạ lắm. Đào đứng cạnh cửa sổ, khoanh tay, Tùng – con rể – ngồi một bên, mặt căng như dây đàn.
“Có chuyện gì vậy con?”
Đào không vòng vo: “Mẹ à, tụi con bàn rồi. Thật sự không gồng nổi bốn người trong nhà. Tiền ăn, tiền điện nước, trả góp nhà, học phí cho bé Hân… áp lực lắm mẹ.”
Tôi cố giữ giọng bình thản: “Mẹ sống ở đây cũng chỉ ăn ba bữa cơm, nước cũng không xài gì nhiều. Mẹ có làm gì phiền tụi con không?”
Đào quay đi: “Mẹ không phiền, nhưng mẹ không có đóng góp gì hết. Mẹ khỏe mạnh, đâu có bệnh tật gì.”
Tôi nghẹn một cục trong cổ: “Ý con là mẹ phải đóng tiền mới được ở đây?”
Đào lạnh lùng: “Hoặc là mẹ đi làm, hoặc là mẹ dọn ra ngoài. Con không muốn nói nhiều thêm đâu.”
Tôi quay sang Tùng, nó cúi đầu nhìn chằm chằm xuống nền gạch, không hé môi nửa chữ. Tôi hiểu rồi. Chẳng có cái đau nào bằng việc con ruột của mình – đứa từng ngồi sau xe tôi mỗi sáng đi học, từng nắm tay tôi khóc khi vấp ngã – nay lạnh lùng đẩy mẹ ra đường chỉ vì một bữa cơm và mấy cái bóng đèn.
Tôi đứng lặng, chỉ khẽ gật đầu rồi quay lưng bước xuống cầu thang. Tối đó tôi dọn lại túi xách, đếm số tiền còn sót lại: hơn 2 triệu. Sáng hôm sau, tôi xách vali ra cửa. Đào đứng trong bếp liếc nhìn, không nói gì. Tôi chỉ nói một câu: “Cảm ơn con vì đã cho mẹ chỗ ở những ngày qua. Từ giờ mẹ tự tìm đường của mình.”
Tôi đi bộ quanh khu phố, không biết đi đâu. Căn nhà nhỏ ngày xưa đã bán để lo thuốc men cho chồng. Tôi ghé quán nước cũ, chị Hà – người từng làm trung tâm giới thiệu việc làm – hỏi: “Ờ, chị không ở với tụi nhỏ nữa hả?” Tôi chỉ cười lắc đầu. Chị Hà nhìn tôi một lúc rồi nói nhỏ: “Ở trung tâm em đang tìm một người chăm ông cụ bị liệt. Nhà giàu có, ở lại biệt thự luôn, ăn ở đầy đủ, lương cao. Mỗi tội nhiều nội quy, mà chị hiền chất hợp đó.”
Tôi gật đầu: “Cho chị địa chỉ đi, chị đi liền.”
Tôi đến căn biệt thự ấy vào một buổi chiều muộn. Cánh cổng sắt đen mở ra bằng điều khiển từ xa, không có tiếng chào đón. Tôi kéo vali theo lối lát đá. Vừa bước qua ngưỡng cửa, một cậu thanh niên – Quan, con trai ông chủ – đang ngồi trên ghế sofa, chân vắt chéo, liếc tôi từ đầu đến chân: “Sao ăn mặt nhìn quê dữ vậy? Ở đây là villa, không phải viện dưỡng lão đâu. Nhắm có làm nổi không đó?”
Tôi đáp ngắn: “Tôi là người mới được thuê để chăm sóc ông Khánh.” Rồi cúi đầu bước tiếp. Tôi được dẫn đến phòng ông Khánh. Trên đường, tôi chạm mặt Yến – con gái ông. Cô ta đứng tựa lan can, giọng không lớn nhưng rõ từng chữ: “Ba tôi không còn minh mẫn, bà đừng cố bắt chuyện. Việc của bà là lau người, cho ăn, uống thuốc, không hỏi, không xen vào, không ý kiến. Hiểu chưa?” Rồi cô ta đưa tôi tập hồ sơ thuốc: diazepam, lorazepam, olanzapine – những loại an thần mạnh. Tôi thấy cấn cấn nhưng không dám hỏi.
Đêm đầu tiên, sau khi dọn dẹp xong, tôi không tài nào chợp mắt. Ánh mắt ông Khánh lúc chiều quá tỉnh. Tôi mở sổ lịch thuốc ra kiểm tra lại, so đèn xem đã cho uống đúng ba viên như ghi chú. Khoảng hơn 12 giờ, tôi xách chậu nước ấm vào phòng kiểm tra ông lần nữa. Đèn ngủ vàng vọt, tôi khẽ cúi xuống lau tay cho ông. Bàn tay ông khẽ co lại – có chủ đích. Tôi đứng lặng, nhìn ông. Ông vẫn nhắm mắt nhưng tôi biết người đàn ông này không hề vô tri. Tôi cúi sát xuống, gần sát tai ông. Lúc ấy tôi nghe thấy một âm thanh rất nhỏ, khô khốc, thều thào từ sâu cổ họng: “Cứu tôi… họ muốn tôi biến mất… tôi chưa điên… tôi chưa điên.”
Tôi không nói gì, không la hét, chỉ thấy toàn thân cứng lại. Mấy giây sau, tôi đặt khăn lên trán ông, che đi ánh mắt đang lặng lẽ mở hé – ánh mắt của người chết đuối thấy được sợi dây cuối cùng. Tôi ngồi xuống ghế gần cửa sổ, không rời mắt khỏi ông. Trong bóng đêm, một câu hỏi cứ vang mãi: nếu ông tỉnh táo, ai đang muốn biến ông thành người điên?
Sáng hôm sau, khi lau tay cho ông, tôi phát hiện một vết trầy đỏ trên ngón tay út. Tôi hỏi chị Thấm – người giúp việc: “Tay ông có bị gì không? Sáng nay thấy một vết đỏ như bị bẻ trẹo móng.” Chị Thấm cười gượng: “Chắc cụ tự cào mình lúc ngủ đó chị.” Tôi không hỏi thêm nhưng trong lòng khẳng định câu trả lời đó có vấn đề.
Ba đêm liên tiếp, tôi nhận ra cứ sau khi uống thuốc ban đêm khoảng 1 giờ, ông Khánh bắt đầu…………………….
CÒN TIẾP BÊN DƯỚI
thở dốc, đổ mồ hôi lạnh, mặt tái. Tôi ghi lại tất cả vào sổ tay. Sáng hôm sau, tôi bắt gặp Quan đang đi từ phòng ra. Cậu ta liếc tôi rồi bước tới: “Bà làm cái gì mà chăm kỹ vậy? Ông già đó có tỉnh lại cũng không thay đổi được gì đâu.” Tôi vẫn lau bàn, nhẹ giọng: “Nhưng tôi thấy ổng còn biết tôi lau mặt bằng khăn lạnh mà.” Quan bật cười: “Thì càng tỉnh càng rắc rối. Mất năng lực hành vi mới dễ lo thủ tục.” Cậu ta bỏ đi. Tôi đứng yên, câu nói ấy cứ văng vẳng: “mất năng lực hành vi mới dễ lo thủ tục” – một mảnh ghép quan trọng vừa rơi xuống.
Buổi trưa, tôi ngồi cạnh giường ông Khánh, nhìn ông và nói: “Hồi xưa chồng tôi cũng bệnh bốn năm, ông ấy hay giả bộ ngủ để tôi không phải nói chuyện nhiều. Nhưng tôi biết ông ấy vẫn nghe. Tôi cũng thấy ánh mắt đó ở ông. Ánh mắt của một người chưa bỏ cuộc, nhưng sợ nói ra thì không ai tin.” Ông Khánh không cử động, nhưng lồng ngực ông khẽ nhấp nhô, thở dài một tiếng nhẹ nhưng rõ. Tôi cúi sát, thì thầm: “Nếu ông còn tỉnh táo, ông phải cho tôi biết ông muốn gì và ông phải tin tôi.” Mắt ông khẽ động, rồi ông gật đầu – một cái gật rất nhỏ, nhưng tôi ngồi gần, tôi biết.
Sáng hôm sau, tôi phát hiện ngăn kéo cuối cùng bên tay trái không khóa. Dưới quyển sách cũ, tôi tìm thấy một tấm danh thiếp đã ố vàng: “Lương Huy – Luật sư riêng – Bảo mật khẩn cấp.” Tôi cất tấm danh thiếp vào túi áo trong.
Tối đó, tôi gọi số trên danh thiếp. Tôi không hứa được gì, chỉ nói: “Tôi là người chăm sóc ông Khánh. Ông ấy vẫn tỉnh táo và đang bị nhốt trong nhà bằng thuốc an thần. Họ sắp làm thủ tục tuyên bố ông mất năng lực hành vi.”
Luật sư Lương Huy đến vào sáng hôm sau. Trong phòng khách, Yến ngồi đầu bàn, Quan bên cạnh. Yến cười: “Tôi chỉ lo xa thôi. Ba tôi dạo này hay quên, nhiều khi ký xong giấy là không nhớ. Tôi nghĩ nên có giám định y khoa cho chắc.”
Tôi không nói gì, chỉ mở túi áo, lấy cuốn sổ nhỏ đặt trước mặt luật sư: “Đây là những gì ông Khánh ghi nhớ. Tôi chỉ viết lại hộ ông thôi.” Luật sư mở sổ, đọc: “Ngày 1 tháng 5: cháo yến mạch, bà Thoa quên cho muối. Ngày 5 tháng 5: đổi thuốc từ diazepam sang lorazepam, nhắc bác sĩ. Ngày 7 tháng 5: bà Hòa tên đầy đủ Nguyễn Thị Hòa, hay rung tay. Ngày 9 tháng 5: nhắc bà Thoa chuẩn bị quà sinh nhật cho thằng Thắm, thích xe mô hình.” Luật sư gập sổ, gật đầu: “Tôi sẽ gọi bác sĩ chuyên môn giám định trong hôm nay.”
Một giờ sau, bác sĩ thần kinh ra khỏi phòng ông Khánh, tuyên bố: “Cụ Khánh hoàn toàn tỉnh táo, không có biểu hiện lẫn trí, không hoang tưởng. Tâm trí ông ấy rất sáng.” Yến đứng sau, tôi nghe rõ tiếng thở nghẹn trong cổ họng cô ta.
Cánh cửa phòng bật mở. Ông Khánh được đẩy ra trên xe lăn. Ông nhìn tôi rồi nói: “Chuyện chăm sóc, thuốc men, ai được vào ai ra khỏi nhà, tôi chỉ định một người giám sát.” Ông quay về phía tôi: “là bà Thoa.” Yến hét lên: “Ba để bà ấy kiểm soát tài chính luôn hả?” Ông Khánh đáp: “Tôi không cần người canh tiền, tôi cần người hiểu tôi. Và bà ấy làm được điều đó.”
Tôi cúi đầu: “Nếu ông không yên tâm, tôi sẽ làm. Nhưng tôi không cần ai ký giấy trao quyền gì cả. Miễn là ông còn nhớ tên tôi là được.”
Chiều hôm đó, tôi kể cho ông Khánh về mấy con mèo hoang ngoài bãi cỏ, về chuyện tôi từng trồng rau sau bếp. Dần dần, ông nhíu mày khi tôi kể chuyện buồn, khẽ cười khi tôi kể chuyện vui. Một buổi trưa ông nắm tay tôi: “Tôi có thể gọi bà là chị được không? Vì trong cái nhà này chỉ có bà là người thật lòng.”
Rồi Đào – con gái tôi – xuất hiện trước cổng vườn, mặt gầy sọp, mắt sưng húp. Nó quỳ xuống: “Mẹ, con sai rồi. Con không nên đẩy mẹ ra khỏi nhà. Con xin mẹ về, cho con làm lại.” Tôi đỡ nó dậy: “Đào, ở đây mẹ còn công việc, có người tin tưởng mẹ. Ở đây mẹ không cần phải cầu xin để được ở lại. Mẹ không giận con, nhưng mẹ không thể về.” Đào òa khóc. Tôi ôm nó như ngày nó còn bé.
Ông Khánh im lặng suốt. Khi tôi quay lại, ông nói nhỏ: “Chị làm đúng rồi. Người ta có thể hối hận, nhưng mình không cần quay về cái nơi mình từng bị quên.”
Tôi cười nhẹ, đôi mắt nhìn về phía hàng rào phủ hoa giấy. Tôi không phải người giỏi, tôi chỉ là người không muốn vô dụng nữa. Có những vết thương không chảy máu nhưng đau thấu tận tâm can. Cuộc sống không bao giờ thiếu bất công, nhưng điều quan trọng là bạn có dám bước qua nó để tìm lại chính mình hay không. Người phụ nữ trong câu chuyện hôm nay từng rơi xuống tận đáy tuyệt vọng, nhưng rồi bà đã đứng lên – không phải để trả thù, mà để chứng minh rằng một người mẹ dù ở độ tuổi nào cũng không phải là món đồ có thể chọn giữ hay vứt đi.
