Mùa Đȏпg Năm 1987, CҺị Hàпg Xóm XιпҺ Đẹp NҺưпg Góa CҺồпg Saпg Vaү Gạo. Mẹ Tȏι Lập Tức Đuổι CҺị Đι vì………
Tôi vẫn nhớ như in cái đêm mưa phùn tháng Chạp năm 1987, gió bấc rít qua khe cửa khiến người tê cóng. Tiếng gõ cửa dè dặt ngoài cổng vang lên trong màn đêm tối mịt. Tôi chạy ra mở thì thấy chị Phương hàng xóm ướt sũng như chuột lột, mắt đỏ hoe sưng húp, run rẩy ôm lấy vai mình. Chị khàn đặc giọng xin mẹ tôi vay vài bơ gạo vì ba đứa con đói lả từ trưa, không còn hạt nào trong nhà. Chồng chị mất vì sập hầm mỏ chưa đầy tháng, tiền đền bù bị ăn chặn gần hết, đẩy mấy mẹ con vào cảnh khốn cùng.
Tôi mừng thầm quay sang mẹ, bà Diệu vốn là người hay giúp đỡ hàng xóm. Nhưng sắc mặt mẹ tôi đột ngột đanh lại như đá, bà buông que củi, chống nạnh quát lớn: “Đêm hôm khuya khoắt mày sang gõ cửa nhà tao làm gì? Chồng mới chết đã mon men rình rập trai tân, không biết giữ ý tứ gì hết!” Lời mẹ cay nghiệt, vang vọng qua bờ rào dâm bụt, chắc cả xóm nghe rõ mồn một. Chị Phương đứng chết lặng, nước mắt trào ra lăn dài trên gò má hóp, không nói được lời nào, quay lưng chạy ùa vào màn mưa lạnh giá. Tiếng khóc nghẹn ngào của chị hòa lẫn với tiếng mưa rơi lộp độp khiến tim tôi thắt lại.
Tôi sững sờ, phẫn nộ chạy vào nhà cãi: “Mẹ làm gì vậy? Ba đứa nhỏ có tội tình gì mà mẹ nỡ lòng mắng chửi một người mẹ góa như thế?” Mẹ im lặng, chỉ khều những hòn than đỏ rực trong bếp, nét mặt lạnh tanh không lộ chút cảm xúc. Tôi giận dữ quay ngoắt vào buồng, trùm chăn kín đầu, lòng đầy tủi nhục và xót xa cho chị Phương. Đêm càng khuya, tiếng mưa phùn rơi lộp độp trên mái ngói càng khiến tôi chằn chọc. Tôi hiểu tính mẹ hơn ai hết, bà chưa bao giờ tàn nhẫn như vậy. Sự mâu thuẫn ấy khiến tôi không tài nào chợp mắt.
Khoảng quá nửa đêm, tôi nghe tiếng động lạch cạch từ góc buồng. Dưới ánh đèn dầu leo lét, mẹ đang lén mở nắp lu sành đong gạo vào bao. Động tác bà nhẹ nhàng, sợ làm tôi thức giấc. Tôi hất chăn dậy. Mẹ không ngạc nhiên, chỉ tay vào bao gạo, giọng trầm ấm hoàn toàn trái ngược: “Con mặc áo ấm vào, vác bao này sang cho chị Phương, đi lối sau, tuyệt đối đừng để ai thấy.”
Tôi ngỡ ngàng hỏi tại sao. Mẹ kéo tôi ngồi xuống, rót chén trà xanh nóng hổi, chậm rãi giải thích cặn kẽ. Bà cố tình mắng chửi to để cả xóm nghe, cắt đứt mọi tin đồn. Chị Phương góa trẻ, tôi thanh niên chưa vợ, nếu giúp công khai, cha con ông Quý trưởng xóm sẽ thêu dệt chuyện chị lẳng lơ mồi chài tôi, chiếm đất, hại danh dự cả hai nhà. “Giúp người phải khéo, không thì thành tai họa,” mẹ nắm tay tôi dặn từng chữ. Lòng tôi bừng tỉnh, cơn giận tan biến, thay vào đó là sự kính phục sâu sắc dành cho người mẹ nông dân thấu hiểu đời.
Tôi khoác áo tơi, xốc bao gạo nặng chừng 20kg lên vai, men theo bờ rào bùn lầy trơn trượt. Mưa phùn làm đường trơn như dầu, tôi mấy lần trượt chân ngã chúi, đầu gối đập mạnh xuống bùn lấm lem nhưng vẫn ôm chặt bao, không để hạt gạo nào ướt. Vượt qua bụi tre gai góc, tôi lách đến vách sau nhà chị. Nhìn qua khe nứt, cảnh tượng khiến sống mũi tôi cay xè: chị co ro nhóm lửa, nấu nồi củ chuối chát trộn rau má dại, mùi hăng hắc bốc lên. Ba đứa trẻ co ro trong chăn rách, khóc oe oe vì đói. Cu Tý lớn nhất đang dỗ dành hai em.
Tôi gõ nhẹ ba tiếng. Chị giật mình, cầm thanh củi cháy dở phòng thủ. Nhận ra tôi, chị buông thõng tay, nước mắt tuôn rơi. Tôi đặt bao gạo xuống, thì thầm giải thích lý do mẹ đóng kịch. Chị ngồi sụp xuống đất, ôm mặt khóc nức nở, vuốt ve bao gạo như phao cứu sinh. Tôi vỗ vai chị, dặn mạnh mẽ vì con, và bảo nếu ai hỏi thì cứ nói tôi trộm gạo nhà lén đưa. Chị chắp tay vái lia lịa. Tôi dục chị vo gạo nấu cháo loãng cho con ăn, đổ nồi củ chuối đi kẻo chúng sót ruột.
Trên đường về, gió bấc vẫn thổi mạnh nhưng lòng tôi nhẹ bẫng, ấm áp lạ thường. Đi ngang ngõ ông Quý, tôi nấp sau đống rơm nghe lén cha con hắn say rượu khoe ăn chặn 6 triệu tiền đền bù, cắt trợ cấp, siết đất và thằng Cường định ép chị “phục vụ” đổi gạo. Máu tôi sôi sùng sục, nắm đấm siết chặt đến bật máu môi, muốn xông vào nhưng lời mẹ vang vọng, tôi cắn răng lùi lại, mang bí mật tàn độc về nhà.
Sáng hôm sau ở giếng làng, bà Tám Mão và đám đàn bà xì xào chê bai chị lẳng lơ. Thằng Cường chọc tức tôi. Tôi suýt buột miệng tố cáo nhưng mẹ kịp kéo về, dạy kiềm chế, phải thu thập chứng cứ. Mẹ sai tôi đạp xe lên thị trấn mua gạo tấm mốc, sắn khô giả nấu cám lợn. Đường trơn, xe nặng, tôi ẩy ạch hơn tiếng rưỡi mới tới. Kế hoạch ngụy trang thành công, cả xóm tin nhà tôi mua đồ cho lợn.
Từ đó tôi thành giao liên đêm. Cứ ba ngày, mẹ sàng gạo sạch, gói thêm rau, củ, đôi khi gói đường đỏ. Tôi mặc đồ tối màu, quấn bao nilon, đổi đường liên tục: bụi tre, bụi chuối, miếu thành hoàng. Có đêm chó ông Quý sủa, tôi nằm bẹp trong bùn nửa giờ, tim đập thình thịch, lạnh sống lưng, đèn pin quét qua. Chị Phương dần kiên cường, ba đứa trẻ có da có thịt. Chị dặn con nhai rau má trước khi ra ngoài để che mùi.
Chiều 28 Tết, sân đình chia thịt. Ông Quý cố tình cắt xén, ném chị khúc mỡ thối dính lông. Chị khóc run rẩy. Mẹ tôi rẽ đám đông, vứt mỡ đi, đưa thịt ngon nhà mình cho chị và tuyên bố công khai bảo vệ mấy mẹ con. Cả xóm kinh ngạc. Ông Quý tím tái. Trên đường về, mẹ kể ơn nghĩa ông Tôn năm xưa cứu mạng mẹ con tôi giữa lũ lụt. “Ơn nghĩa phải trả,” bà nói, ánh mắt kiên định.
……………………………………………
Mời quý đọc giả đọc phần PHẦN 2 của câu chuyện
TẠI ĐÂY
👇👇👇
……………………………………………
Từ đó mẹ công khai bảo vệ nhưng nguy hiểm tăng. Đêm rằm trăng sáng, thằng Cường và Hai Cẩu say rượu rình nhà chị, vu khống dâm đãng. Chị cầm đòn gánh xông ra quát: “Mày là súc sinh!” Tiếng chị vang vọng, dân xóm thức dậy, bọn chúng chột dạ chạy mất.
Rồi biến cố lớn: đêm bão rét đậm, bé Mít viêm phổi co giật, sùi bọt mép. Cu Tý ướt sũng chạy sang khóc: “Cứu em con!” Mẹ tôi không chần chừ, lót rơm dày, chăn bông lên xe cải tiến. Mưa quất rát mặt, gió gào thét, chúng tôi kéo xe lao vào màn đêm. Bùn lầy bám chân, vai tôi rát bỏng vì ách gỗ. Xe lún ổ gà suýt lật, chị hét thất thanh ôm con. Mẹ bình tĩnh chỉ huy, tôi bẩy bánh xe trong bùn lạnh buốt đến tê cóng. Hơn tiếng rưỡi đồng hồ đánh vật, đến ngã tư lại bị Hai Cẩu chặn vu khống “đẻ hoang”. Mẹ quát đanh thép đe báo công an, bọn chúng sợ rút lui.
Bệnh viện, bác sĩ cần 500 nghìn tạm ứng. Chị Phương tuyệt vọng, mặt cắt không còn máu. Mẹ lén đưa tôi sấp tiền lẻ chắt chiu hai năm trời, những tờ giấy sờn cũ mang hơi ấm cơ thể bà: “Mạng người quan trọng hơn hết.” Tôi chạy nộp viện phí, lòng nghẹn ngào khóc thầm. Bé Mít qua nguy kịch.
Về làng, tin đồn bùng nổ do Hai Cẩu bêu rếu. Tôi uất ức muốn đập nhà ông Quý nhưng mẹ dặn im lặng: “Mầm đã gieo, chờ ngày nảy.” Mẹ lén viết đơn nặc danh tố cáo, sai tôi bỏ bưu điện. Đoàn thanh tra huyện đột ngột xuống. Tôi nhận là người viết, cung cấp chứng cứ. Buổi đối chất, chị Phương拿出 giấy chứng nhận 10 triệu đền bù, ông Quý mặt cắt không còn máu. Hắn bị cách chức, thằng Cường bị còng tay ngay hội trường. Dân làng vỗ tay rầm rộ.
Ông Quý điên cuồng, cầm chai vỡ xông vào nhà chị đập phá, chửi giết cả nhà. Tôi cầm gậy lao sang. May tổ công tác bắt hắn tại chỗ. Chị Phương nhận tiền bồi thường, quỳ lạy mẹ. Mẹ xốc dậy: “Đứng thẳng người lên mà sống.”
Những ngày sau, chị trở thành con nuôi mẹ tôi. Ba đứa trẻ khỏe mạnh, Cu Tý cắp sách đến trường. Xóm bầu trưởng xóm mới công bằng. Tôi được bầu kế toán thôn. Đêm trước ngày lên huyện học, mẹ ngồi bên hiên uống trà dưới trăng sáng vằng vặc. Bà vuốt tóc tôi, ánh mắt chứa đầy tự hào: “Lòng tốt phải có trí tuệ và bản lĩnh. Con nhớ kỹ.”
Tôi nhìn bụi chuối xưa – trạm giao liên bí mật cứu ba mạng người – giờ xanh tốt mơn mởn. Mùa đông khắc nghiệt qua đi, thay bằng mùa xuân ấm áp của lòng người. Nhưng trong tim tôi vẫn day dứt mãi: nếu không có sự khôn ngoan tột cùng của mẹ, biết bao số phận đã tan vỡ trong giá lạnh. Mùi củ chuối chát nồng, tiếng co giật của bé Mít, nụ cười rạng rỡ của lũ trẻ hôm nay… tất cả vẫn nguyên vẹn, nhắc tôi rằng lòng tốt thật sự đôi khi phải mặc áo giáp, phải lén lút trong đêm tối để cuối cùng tỏa sáng giữa ban ngày.
