Tôi đứng ch/ết lặng bên khung cửa sổ bếp cũ kỹ, nhìn vợ con ngồi dưới ánh đèn vàng vọt. Tuyết Linh mặc quần áo sờn rách, mặt hốc hác, đang cạo cơm cháy ở đáy nồi điện rồi bón từng thìa cho Kubin. Trên mâm nhôm móp méo chỉ có cơm nguội, vài miếng đầu cá kho nát và rau muống luộc úa vàng. Cậu bé năm tuổi nhìn về phía ánh sáng nhà trên hỏi: “Mẹ ơi, con muốn ăn thịt gà giống anh Tí. Sao mẹ con mình phải ăn cơm với xương cá?” Linh quay mặt giấu nước mắt, cười gượng: “Thịt gà trên đó là bác đại mua tiếp khách. Bố về sẽ mua cả con gà to chỉ cho một mình con ăn.”
Năm năm tôi đổ mồ hôi nơi xứ người, tháng nào cũng chuyển tiền về cho mẹ giữ. Bà Xuân từng vỗ vai khuyên: “Vợ mày còn trẻ, cầm tiền lớn dễ sinh tật. Cứ để mẹ giữ, mẹ xây nhà to cho vợ chồng mày nở mặt.” Tôi tin. Giờ trước mắt là ngôi nhà ba tầng to nhất xóm, cổng sắt hoa văn lấp lánh. Trong phòng khách đèn pha lê sáng rực, mâm cỗ gà luộc vàng, tôm hấp đỏ, cá chép kho nghi ngút. Bố tôi rung đùi cụng ly với anh cả. Mẹ tươi cười gắp thịt nạc cho cháu đích tôn. Em gái Oanh cầm điện thoại chụp ảnh khoe mạng. Còn vợ con tôi thì rúc dưới xó bếp như k/ẻ /ăn m/ày.
Tôi lùi lại, đặt vali ở góc khuất, men theo tường vòng ra sau. Căn bếp lợp ngói xi măng sập xệ, ngọn đèn sợi đốt leo lét. Qua song sắt hoen rỉ, tôi thấy hết. Linh búi tóc vội bằng chiếc chun rão, gãy một chân ngồi thu lu. Kubin mặc quần áo rộng thùng thình nhặt lại từ thằng Tí. Tôi cắn môi đến rớm máu. Tiền tôi gửi đâu? Ngôi nhà kia xây bằng mồ hôi tôi, sao vợ con phải ăn cơm thừa?
Tôi không đạp cửa. Nỗi đau đã vượt quá tức giận thông thường. Tôi nấp sát vách phòng khách, nghe rõ từng lời. Mẹ nói: “Tháng tới thằng Minh gửi thêm bốn mươi triệu tiền thưởng Tết. Mẹ trích hai mươi đưa vợ chồng mà/y lo sổ đỏ miếng đất mặt đường, còn lại mẹ cất dưỡng già.” Chị dâu Thảo đon đả: “Mẹ tuyệt vời nhất. Nhưng mẹ cứ lấ/y hế/t tiền chú Minh, cái Linh không nghi à?” Mẹ bĩu môi: “Nó hiền đ/ụt. Điện thoại tao thu rồi. Mỗi lần nó gọi video tao ngồi cạnh, đố dám than th/ở nửa câu.” Oanh ngẩng lên: “Công nhận mẹ cao tay. Bạn con tưởng bà Linh là giúp việc giá rẻ. Tháng sau mẹ mua cho con điện thoại đời mới nhé. Anh Minh gửi đầy tiền, không tiêu phí tuổi thanh xuân.”
Tôi đứng ngoài, móng tay găm vào lòng bàn tay. Năm năm tuyết rơi c/ắt d/a, tôi vẫn làm ca đêm, ăn mì tôm úp vội, áo khoác cũ rách không dám mua. Tất cả để vợ con ấm no. Hóa ra tôi tự trao tha/nh gư/ơm cho họ đ/âm ná/t cuộc đời người tôi yêu. Chị Thảo còn nói: “Cho ăn cơm thừa là may. Sức dài vai rộng ở nhà chồng nuôi b/áo cô.” Bố tôi tặ/c lư/ỡi: “Đàn bà khổ một tí cũng là rèn luyện.”
Tôi quay lại bếp. Bữa của hai mẹ con đã xong. Kubin ngồi khoanh tay trên phản gỗ mục, hát dỗ búp bê sứt mũi. Linh ngồi xổm bên rãnh nước đen, quanh cô núi xoong nồi bóng mỡ. Đôi bàn tay sưng vù nứt nẻ vì nước rửa bát rẻ tiền. Bên gò má có vết bầm tím nhạt. Tôi hiểu sự chèn ép không chỉ dừng ở miếng ăn. Tại sao em không kêu cứu, Linh ơi? Vì em không muốn người chồng đang oằn mình nơi đất khách phải lo lắng. Em âm thầm gánh mọi tủi nhục để giữ bức tranh bình yên giả tạo cho tôi.
Tôi nắn lại cổ áo, nhấc hai vali, bước về cửa chính. Cánh cửa gỗ lim mở. Tôi bước vào, cười tươi: “Con chào bố mẹ, em chào anh chị. Mọi người ăn uống vui vẻ quá, con về đột xuất để tạo bất ngờ.” Không khí bạt đi. Ông Trường sặc rượu. Chị Thảo đánh rơi thìa. Oanh há hốc miệng. Mẹ từ vẻ trịch thượng chuyển thành nụ cười hoa mười giờ, chạy ôm tôi: “Ôi thằng Minh, con trai vàng của mẹ về rồi. Sao không gọi trước để thằng Đại đánh xe đón? Gầy đi nhiều quá, xót hết cả ruột gan mẹ.” Anh Đại, chị Thảo, Oanh xúm lại hỏi han, nhưng mắt hau háu nhìn vali.
Tôi mở khóa, lần lượt đưa quà: áo dạ cho bố, lụa nhung cho mẹ, mỹ phẩm cho em, sâm cho anh chị. Mỗi món họ ồ lên suýt xoa. Mẹ áp lụa lên má, khen con hiếu thảo. Tôi giả vờ ngó nghiêng: “Nhà mình ăn cỗ to thế mà vợ con đâu rồi mẹ?” Mẹ vỗ đùi cười giả: “Cái Linh tính lầm lì. Hôm nay ồn ào, nó xin mang cơm xuống bếp ăn cho tĩnh. Mẹ gọi gãy lưỡ/i nó không chịu.”
Tôi kéo ghế ngồi cạnh bố, rót r/ượu tu ực một hơi. Rồi cúi gập mặt, vai rung. Mẹ chồm tới: “Mới về sao lại khóc? Có chuyện gì bên ngoài?” Tôi ngẩng lên, mắt đỏ ngầu: “Mẹ ơi, con mất trắng rồi. Công ty ph/á sả/n, bạn thân lừ/a hùn vốn, mất sạch. Con vay nặ/ng l/ãi gần năm tỷ. Bọn x/ã/ h/ội đ/en đang truy lùng. Con hết cách mới trốn về. Năm năm con gửi tiền về mẹ cất, chắc hơn ba tỷ. Mẹ rút sổ đưa con trả trước một phần xin khất nợ. Mẹ cứu mạng con.”
Không khí đông cứng. Ông Trường run tay sánh rượu. Anh Đại lùi ghế. Oanh giấu hộp mỹ phẩm sau lưng. Mẹ giật tay lại như đụng than nóng: “Tiền nào? Làm gì có hơn ba tỷ? Tiền gửi về xây nhà này, mua nội thất, lo ăn uống thuố/c tha/ng cho vợ con m/ày. Sức ăn như tằm ăn dỗi, ta/o còn bù lương hưu. Còn đồng nào?” Tôi giả kinh ngạc: “Vợ con chi tiêu tiết kiệm lắm. Nhà này anh Đại đứng tên sổ đỏ. Bố mẹ cắm sổ hoặc anh chị bán đất mặt đường cứu em với.”
Anh Đại nảy như đỉ/a phải vôi: “Đất cát tổ tiên để lại. Ta/o đích tôn tao giữ. M/ày ngu tự gây n/ợ thì tự chịu. Ta/o còn vợ con không gánh nợ cho ai.” Chị Thảo bồi: “Chú vay g/iang h/ồ chứ ngân hàng đâu. Lỡ chúng kéo đến ch/é/m gi/ế/t. Bố mẹ ơi, nhà có trẻ con, bảo chú tạm lánh đi.” Oanh bĩu môi: “Anh làm chẳng lo được cho em, giờ rướ/c họ/a về. Anh dọn đi tr/ốn chỗ khác.”
Mẹ thẳng thừng: “Anh Đại nói đúng. M/ày t/ự làm tự chịu. Nhà này không gán/h n/ợ. M/ày xách vali đi luôn. Từ giờ tao coi như không có đứa con này.”
Đúng lúc đó Linh hớt hải chạy lên, quần áo ướt nước rửa bát, tóc rối, mặt nhợt nhạt. Thấy tôi cô sững sờ, rẻ lau rơi phịch. “Anh Minh, anh về bao giờ?” Cô toan chạy ôm nhưng khựng lại khi nghe lời tuyệt tình của mẹ. Linh quỳ xuống cạnh ghế tôi, bàn tay sưng tấy ôm chặt cánh tay tôi: “Anh có chuyện gì vậy? Anh v/ỡ n/ợ thật hả? Không sao đâu. Anh về là tốt rồi. Anh còn sống về với mẹ con em là phước đức lớn nhất. Bọn họ đòi tiền thì mình trả. Em sẽ ra ngoài làm thuê, rửa bát bưng bê từ sáng đến đêm. Vợ chồng mình cùng cày, ăn rau ăn cháo qua ngày cũng được. Mình có đôi bàn tay, mình không sợ. Mình dọn ra ngoài không làm phiền bố mẹ các anh chị đâu.”
Giữa căn phòng ngập mùi ích kỷ, lời nói của người vợ hiền nghèo khó vang động tâm can. Nước mắt tôi rơi, không phải tuyệt vọng mà là hạnh phúc khi nhận ra tài sản quý giá nhất vẫn ở đây. Tôi đứng dậy, đỡ Linh lên, lau nước mắt trên gò má gầy của vợ. Ánh mắt quét qua từng khuôn mặt người nhà, chỉ còn kh/inh b/ỉ.
……………………………………………
Tôi nhẹ nhàng nắm đôi bàn tay nứt nẻ của Linh áp lên gò má mình, mỉm cười ấm áp: “Linh này ngốc quá. Anh không sao cả. Anh không nợ nần ai, cũng chẳng có giang hồ truy sát. Anh chỉ diễn một vở kịch nhỏ để xem trong nhà này ai mới thực sự thương mình. Và em ạ, vở kịch đã có kết quả rồi.”
Cả nhà như bị sét đánh. Linh chớp mắt ngơ ngác. Tôi quay lại đối diện họ. Ánh mắt hiền lành biến mất, thay bằng tia nhìn sắc lạnh. Tôi bật cười, tiếng cười dần vỡ òa vang dội căn nhà ba tầng. Nếu có giải Oscar lật mặt, gia đình này ẵm sạch. Phút trước xua đuổi như tà ma, phút sau khuôn mặt biến đổi nhanh hơn tắc kè hoa.
Tôi bước tới vali thứ hai, rút từ ngăn bí mật sấp tài liệu bọc bìa da và thẻ ngân hàng bạch kim ném phịch xuống giữa mâm cỗ. Chị Thảo trợn mắt há hốc. Đó là sổ hồng mang tên hai vợ chồng tôi chứng nhận biệt thự liền kề khu đô thị sầm uất bậc nhất thành phố, cùng hợp đồng bổ nhiệm giám đốc điều hành chi nhánh châu Á với lương thưởng cuối năm hàng tỷ.
“Mẹ nhìn cho kỹ. Anh Đại, chị Thảo, cả Oanh nữa. Mở to mắt ra mà nhìn.” Giọng tôi đanh thép. “Năm năm tôi cày nơi xứ người, đổ máu nước mắt không chỉ nhận lương ít ỏi. Công ty phát đạt, tôi leo lên vị trí mọi người nằm mơ không thấy. Chuyến này tôi về định đưa cả đại gia đình sang nước ngoài du lịch, biếu bố mẹ khoản dưỡng già hậu hĩnh, lo anh chị vốn làm ăn, cho Oanh chiếc xe hơi tử tế. Nhưng may mắn tôi kịp nhận ra đằng sau lớp vỏ gia đình êm ấm là ổ rắn rết sẵn sàng cắn xé bòn rút tôi không thương tiếc.”
Mẹ lảo đảo, mồ hôi ướt đẫm trán, xô ghế lao tới bấu cánh tay tôi, nước mắt nước mũi tèm lem: “Minh ơi, con trai cưng của mẹ, mẹ chỉ đùa thôi. Thấy con nói vỡ nợ mẹ sợ quá nên giả vờ mắng để bọn giang hồ nghe thấy tha cho con. Mẹ đẻ ra con, làm sao mẹ bỏ con được?”
Tôi hất mạnh tay, bà lùi mấy bước ngã phịch xuống sofa. “Đủ rồi mẹ. Mẹ đừng diễn nữa. Con xem đủ rồi. Ngôi nhà ba tầng này mẹ dùng toàn bộ tiền mồ hôi nước mắt của con để xây. Cái ghế mẹ đang ngồi, áo lụa mẹ đang mặc, mâm sơn hào hải vị mọi người đang ăn, tất cả đều là máu của con và nước mắt tủi nhục của vợ con. Mọi người coi con là máy in tiền, coi vợ con là con ở gạt nợ. Nhưng mọi người tính sai một nước cờ rồi. Tiền của tôi tôi có quyền quyết định.”
Bố luống cuống đứng lên: “Minh có gì từ từ nói. Anh em trong nhà cả, sao làm ầm ĩ? Dù sao nhà cửa xây rồi, đất đai anh mày đứng tên hộ rồi. Giờ mày giàu có, lo cho gia đình một tí thì có sao?” Tôi gắt: “Bố im đi. Sự hiếu thuận nhẫn nhịn của con đã bị chính họ giày xéo không thương tiếc. Gia đình? Bố gọi đây là gia đình sao? Khi con cần một chỗ đứng nấp, mọi người vứt con ra đường cho giang hồ chém. Khi vợ con ốm đau, mọi người vứt cho mâm cơm nguội. Đây không phải gia đình, đây là lũ ký sinh trùng hút máu. Anh Đại, miếng đất đó anh cứ giữ lấy mà ăn. Cái nhà này bố mẹ cứ ở cho thoải mái. Coi như số tiền năm năm tôi gửi về là để mua đứt công sinh thành nuôi dưỡng của bố mẹ, trả hết một lần cho sòng phẳng. Từ phút này trở đi, tôi chính thức tuyên bố tôi và cái gia đình này không còn bất kỳ mối liên hệ nào về mặt tài chính nữa. Bố mẹ tự lo thân, anh chị tự kiếm sống, Oanh tự vác mặt ra đường làm việc. Đừng hòng moi từ tôi thêm một cắc bạc nào nữa.”
Từng lời như nhát búa tạ. Anh Đại mặt tái mét không dám hé răng. Chị Thảo bấu thành ghế, tiếc đến đứt ruột vì chót lỡ miệng chửi thần tài. Oanh òa khóc nức nở không vì hối hận thương anh trai mà khóc vì tiếc điện thoại đời mới và xe máy tay ga vừa vụt mất. Đám người tự vỗ ngực thượng đẳng nay bị lột mặt nạ, run rẩy trong hối hận muộn màng. Nhưng đã quá muộn. Nước đổ đi không thể hốt lại. Tình thân một khi bị đồng tiền xé rách sẽ vĩnh viễn không khâu lành.
Tôi không thèm nhìn họ thêm giây nào. Xoay người bước xuống bếp. Kubin ngơ ngác đứng nấp sau cửa. Tôi dang rộng vòng tay ôm cậu bé, bế bổng lên vai: “Pin của bố, từ nay con không bao giờ phải ăn cá kho thừa nữa. Bố sẽ cho con ăn đùi gà to nhất thế giới, được không?” Kubin ôm chặt cổ bố, cười khúc khích gật đầu. Tôi dùng chiếc áo khoác dạ dày dặn ban đầu định tặng bố, khoác lên đôi vai gầy đang run vì lạnh của Linh. Kéo khóa cẩn thận, nắm lấy tay cô thật chặt: “Đi thôi em. Chúng ta về nhà của chúng ta. Nhà của riêng gia đình mình.”
Linh rưng rưng nước mắt, ngoan ngoãn gật đầu, tựa sát vào vai tôi. Ba người chúng tôi, một gia đình nhỏ kiên cường, dắt tay nhau bước ra khỏi cánh cổng sắt bề thế. Gió bấc đầu mùa ngoài kia vẫn rít lên từng hồi lạnh buốt. Nhưng kỳ lạ thay, lúc này cả tôi và Linh đều cảm thấy ấm áp vô cùng. Vì ngọn lửa của tình yêu thương chân thật đã được thắp sáng, rực rỡ và vững chãi, bỏ lại sau lưng một căn nhà to lớn nhưng lạnh lẽo, hoang tàn trong sự ân hận gặm nhấm cả đời của những kẻ chót bán rẻ tình thân.
Tôi không quay đầu nhìn lại. Phía trước là con đường dài, nhưng lần này tôi biết mình không còn đi một mình. Bên cạnh là người phụ nữ đã cắn răng chịu đựng tất cả vì tôi, và cậu con trai sẽ không bao giờ phải hỏi tại sao mẹ con phải ăn cơm thừa nữa. Căn nhà ba tầng kia có thể vẫn sáng đèn, nhưng với tôi nó đã tắt từ lâu. Mái ấm thật sự bắt đầu từ bước chân này, từ bàn tay nắm chặt này, từ lời hứa thầm lặng rằng từ nay không ai có thể khiến vợ con tôi phải cúi đầu nữa.





