Bị lạc con trai bốn tuổi suốt ba mươi năm, tôi chết lặng khi nhìn thấy vết sẹo lưỡi liềm trên trán bác sĩ khám cho mẹ chồng
Tôi đứng chết lặng bên giường bệnh của mẹ chồng. Bàn tay đang đỡ vai bà bỗng lạnh toát. Bác sĩ trẻ vừa kéo mái tóc rủ xuống để đặt ống nghe, và đúng khoảnh khắc ấy tôi nhìn thấy trên phần trán sát chân tóc bên phải của anh một đường sẹo nhỏ cong cong như lưỡi liềm.
Vết sẹo của Nam.
Tim tôi đập thình thịch đến mức tưởng muốn bật khỏi lồng ngực. Ba mươi năm rồi. Ba mươi năm tôi sống với cảm giác chính đôi tay bất cẩn của mình đã làm tan nát cả gia đình. Ba mươi năm tôi nghe mẹ chồng nhắc đi nhắc lại câu “nếu hôm ấy cô để ý con hơn thì cả nhà đỡ khổ”. Ba mươi năm tôi nhìn chiếc giường trống của thằng út mỗi sáng và tự hỏi nó đang rét hay đang đói ở đâu.
Bây giờ vết sẹo ấy nằm ngay trước mắt tôi.
Tôi cố giữ giọng bình thường hỏi cậu vết sẹo trên trán có từ bao giờ. Bác sĩ Khôi chạm tay lên trán, nói có từ nhỏ, chắc từng khâu. Tôi hỏi tiếp cậu sinh năm bao nhiêu. Anh đáp giấy tờ ghi năm 1992. Nam cũng sinh năm 1992. Cậu vào cơ sở bảo trợ lúc khoảng sáu tuổi. Nếu Nam mất năm bốn tuổi, được ai đó cưu mang gần hai năm rồi mới vào trại, đúng hai năm.
Tôi ngồi phịch xuống ghế. Thủy, em chồng, đặt tay lên vai tôi. Chị Hạnh, em nghe không? Tôi thì thầm, lần này chính em cũng tái mặt.
Hùng đứng sát cửa sổ, mặt trắng hơn lúc nãy. Tôi quay sang anh, anh thấy thế nào? Anh đáp anh thấy mình nên để bác sĩ làm việc. Giọng lạnh như muốn dập tắt mọi câu hỏi ngay từ lúc nó còn chưa bắt đầu.
Tôi nhớ lại. Chiều hôm Nam mất, bà Tâm bán hàng khô kể có người đàn bà áo vàng đứng nói chuyện với thằng bé. Hùng nghe xong khựng lại chỉ một khoảnh khắc rất ngắn rồi quay đi rất nhanh. Những ngày sau anh luôn muốn đi tìm một mình, không cho tôi đi cùng. Năm 2006, bố chồng nhận được tấm ảnh tập thể có cậu bé tên Khôi, tuổi gần đúng, từng có sẹo ở trán. Hùng đi xác minh rồi về nói không còn ở đó, hồ sơ chuyển nhiều nơi phải tra lại. Bố chồng nhìn con trai rất lâu bằng ánh mắt không hẳn tức giận mà giống nghi ngờ.
Tôi từng nghĩ đó chỉ là sự mệt mỏi của người đàn ông mất con. Bây giờ tôi không chắc nữa.
Mai Anh mang túi hồ sơ cũ tới bệnh viện. Con gái tôi lấy ra tấm ảnh hai chị em chụp trước ngày em mất, trên trán Nam còn miếng băng trắng sau lần khâu năm mũi. Nó chỉ đúng bên phải trán mình rồi nói với bác sĩ Khôi: “Sau khi tháo chỉ để lại vết sẹo cong như trăng non sát chân tóc.”
Khôi vô thức chạm vào vết sẹo trên trán mình. Lần đầu tiên vẻ bình tĩnh của anh thay đổi rất nhẹ.
Chúng tôi làm xét nghiệm ADN. Những ngày chờ kết quả là quãng thời gian dài nhất trong đời tôi dù thực tế chỉ kéo dài vài ngày. Hùng càng ngày càng căng thẳng. Có hôm nửa đêm tôi tỉnh dậy thấy anh ngồi ngoài phòng khách không bật đèn. Tôi hỏi nếu đúng là Nam thì sao. Anh cúi mặt đáp thì tốt. Một người cha mất con ba mươi năm khi có khả năng tìm lại được con đáng lẽ phải vui đến phát khóc. Nhưng Hùng lại giống người đang đứng trước một phiên xét xử.
Ngày nhận kết quả, người phụ trách nói rõ ràng: xác nhận quan hệ huyết thống cha mẹ và con.
Tôi bước thêm một bước, miệng bật ra trước cả khi kịp suy nghĩ: “Nam…”
Khôi lập tức lùi lại chỉ một bước nhưng bước ấy như kéo giữa hai chúng tôi ra cả ba mươi năm. “Xin bác đừng gọi tôi như vậy.”
Tôi đứng chết lặng. Anh cũng đang run. Anh nói ba mươi năm qua anh không có ký ức rõ ràng về gia đình. Anh nhớ một vài thứ rất mơ hồ: một cái sân, một cái cây, có người con gái lớn hơn mình. Phần lớn cuộc đời anh là chỗ khác. Những ngày lễ trẻ khác có người tới thăm, anh không có. Càng lớn anh càng tự kết luận cha mẹ đã bỏ mình. Anh phải tin như vậy thì mới sống dễ hơn. Nếu tin họ đang tìm mình, anh sẽ phải chờ. Anh không muốn chờ.
Tôi khóc. Không. Anh lập tức nói bác nghe tôi nói hết đã. Tôi cắn môi gật đầu. Anh nhìn tôi: “Bác không được dùng kết quả để ép tôi phải gọi ai là bố là mẹ hay lập tức trở thành một người khác.”
Tôi gật ngay. Được. Chỉ cần tôi biết cậu còn sống thế là đủ.
……………………………………………
X/EM TI/ẾP PH/ẦN 2 BÊN DƯỚI
👇👇👇
Chiếc vali màu nâu của bố chồng được Thủy mang tới. Bên trong toàn giấy tờ tìm trẻ, ảnh của Nam, danh sách địa chỉ, những lá thư gửi đi rồi được trả lời. Trong sổ tay của bố có dòng: “Bà Tâm nhìn thấy thằng bé đứng cạnh một phụ nữ áo vàng khoảng ba mươi tuổi. Người đàn bà biết tên bố thằng bé.” Rồi dòng khác: “Hỏi Hùng về người phụ nữ, nó trả lời quanh.” Và dòng cuối: “Mỗi lần nhắc người đàn bà này, Hùng không bình thường.”
Hùng ngồi phía bên kia bỗng dịch người rất nhẹ. Tôi nhìn anh: “Người đàn bà áo vàng là ai?”
Sắc mặt anh trắng bệch. Cuối cùng anh nói: “Cô ấy tên Loan. Vũ Kim Loan.”
Năm đó anh có quan hệ với cô ấy vài tháng. Hôm Nam mất, Loan tình cờ thấy tôi đưa con đi chợ. Cô ấy biết tên thằng bé, biết tên anh. Cô ấy nói với Nam là bố đang chờ ngoài kia rồi dẫn nó ra gần khu bến xe. Nam khóc đòi mẹ rồi giằng tay chạy. Loan sợ bị người quen nhận ra nên không giữ lại.
Hùng biết chuyện này ngay chiều hôm Nam mất. Loan chờ anh gần chỗ làng và kể hết. Anh không báo với ai. Anh tự đi tìm, nghĩ chỉ cần tìm được Nam trước rồi mọi chuyện sẽ qua. Ba ngày đầu tiên là lúc người ta còn có thể tìm dấu vết rõ nhất. Anh biết điểm cuối cùng con xuất hiện mà anh giấu.
Năm 2006, anh đã tới nơi từng có hồ sơ của Khôi. Người ta nói cậu bé từng tự gọi mình bằng tên gần giống Nam, có vết sẹo, từng được phát hiện sau một chuyến xe. Anh nghi có thể là con. Người ta hướng dẫn anh tìm tiếp. Anh không đi. Vì nếu tìm ra cháu ở đúng khu vực ấy, mọi chuyện của Loan sẽ lộ.
Khôi nhìn thẳng vào Hùng: “Lần đầu bác sợ mất danh dự, lần thứ hai bác sợ gì?” Anh nói rất chậm: “Tôi có thể hiểu một người phạm sai lầm trong phút yếu lòng, nhưng tôi không hiểu nổi một người có ba mươi năm để sửa mà lần nào cũng chọn chính mình.”
Mẹ chồng biết sự thật. Bà nhìn Hùng như nhìn một người xa lạ. Bà đập tay xuống thành ghế: “Bố mày bán đất, bố mày đi khắp nơi, bố mày chết còn dặn tìm cháu. Mày biết mà không nói.” Rồi bà quay sang tôi, ánh mắt dừng trên mặt tôi rất lâu. Ba mươi năm bà đã bắt tôi gánh hết. Bà xin lỗi. Tôi không thể trả lời không sao. Tôi chỉ nói con nghe lời xin lỗi của mẹ.
Khôi hỏi bà ba mươi năm qua ai chăm bà, ai giữ hồ sơ tìm cháu lâu nhất. Thủy đáp chị Mai Anh. Khôi quay sang chị gái: “Nếu cháu nhận cái danh cháu đích tôn rồi mặc nhiên coi mình đáng được nhiều hơn chị ấy vậy cháu trở về để làm gì?”
Mai Anh đặt ấm nước xuống. Con nói nếu ngày ấy người mất tích là con, mọi người có đi tìm con ba mươi năm như tìm em không? Không một ai trả lời. Chính sự im lặng ấy khiến tôi đau hơn mọi tiếng khóc. Tôi ôm con gái. Mẹ mất em rồi cứ nhìn mãi vào chỗ trống ấy. Có những lúc mẹ quên mất con vẫn đang đứng ngay bên cạnh.
Tôi quyết định sang ở nhà Mai Anh một thời gian. Hùng đứng ở cửa. Anh không xin tha thứ ngay. Tôi đáp anh cũng không nên xin. Ba mươi năm là quá dài. Em cần biết cuộc đời mình còn muốn sống thế nào.
Khôi giữ tên Nguyễn Đức Khôi. Anh nói đó là cái tên anh đi học, đi thi, làm bác sĩ. Anh không muốn phủ nhận cuộc đời đó. Nhưng anh cũng biết mình là Trần Hoàng Nam. Một người có thể mang một cái tên để sống và một cái tên để nhớ mình từ đâu tới.
Tháng bảy năm 2026, ngày giỗ bố chồng, Mai Anh lấy ra một chiếc ô tô nhựa màu đỏ. Khôi cầm chiếc xe, nhìn thật lâu rồi mang đặt trước bàn thờ ông Lâm. Anh thắp ba nén hương: “Ông nội ơi, cháu về rồi.”
Tôi xuống bếp. Tôi mở nắp nồi canh, múc ra bát, tay vẫn run. Một lúc sau có tiếng chân phía sau. Tôi biết là ai nhưng không quay lại. Ba mươi năm trước tôi chỉ quay lưng khỏi con vài phút rồi mất nó. Lần này tôi bỗng sợ quay lại.
Sau lưng tôi im lặng rất lâu. Rồi có tiếng gọi:
“Mẹ.”
Chiếc muôi trong tay tôi rơi xuống nền. Tôi đứng bất động. Khôi nói tiếp, giọng hơi ngượng: “Hôm nay nhà mình ăn gì?”
Tôi quay lại, nước mắt trào ra. Tôi không lao tới ôm con, chỉ cười rồi nói: “Có cá kho, canh cua với cà muối.”
Khôi cũng cười: “Thế cho con bát cơm.”
Chỉ vậy thôi. Ba mươi năm của tôi cuối cùng khép lại bằng một bữa cơm. Tôi không lấy lại được tuổi thơ của Nam. Con cũng không thể trả lại tuổi trẻ cho tôi. Mai Anh không thể quên những năm mình bị xem nhẹ. Bà Bích không thể thu lại những lời đã nói. Hùng càng không thể xóa sự im lặng của mình.
Nhưng chúng tôi vẫn còn phần đời phía trước.
