7 Vị Tướng Gốc Việt Chỉ Huy Quân Đội Mỹ: Từ Trại Tị Nạn Đến Hàng Ngũ Tướng Lĩnh Quyền Lực….
—
Tôi vẫn nhớ cái ngày ấy, ngày 29 tháng 4 năm 1975. Tôi mới 7 tuổi, ngồi trên đường băng sân bay Tân Sơn Nhất, đạn pháo rơi như mưa, bom nổ vang bên tai. Cha tôi lấy thân mình che chở cho tôi, trấn an tôi trong khi xung quanh người chết la liệt. Tôi sợ gần chết, một đứa trẻ như tôi biết làm gì khác ngoài lẩm nhẩm đọc kinh thánh. Rồi chúng tôi được đưa lên một chiếc trực thăng CH-53 của Mỹ bay ra ngoài khơi. Khi hạ cánh trên tàu USS Hancock, tôi hỏi cha: “Đây là đâu ạ?” Ông đáp: “Chúng ta đang ở trên tàu USS Hancock.” Tôi lại hỏi: “Như thế nghĩa là gì ạ?” Ông nói: “Nghĩa là không có gì trên đời này có thể hại con được nữa.” Đó là khoảnh khắc định mệnh trong đời tôi – tôi tên Lương Xuân Việt, và những gì diễn ra trên tàu USS Hancock đã trở thành động lực để tôi phục vụ trong quân đội và đi theo con đường của cha tôi.【1†L27-L32】
Tôi lớn lên ở California, tốt nghiệp Đại học Nam California, và tình nguyện vào quân đội với cấp bậc thiếu úy bộ binh. Tôi được chọn vào danh sách sĩ quan hiện dịch, lần lượt giữ các chức vụ từ trung đội trưởng, đại đội phó, rồi được đề bạt sang Sư đoàn 101 Biệt Kích Dù. Năm 2005, tôi là tiểu đoàn trưởng chỉ huy hoạt động sơ tán người dân ở New Orleans sau bão Katrina. Khi đó tôi biết ngay rằng mình đại diện cho một điều còn lớn lao hơn bản thân mình.【1†L35-L42】
Ngày 20 tháng 8 năm 2014, tôi chính thức được thăng cấp chuẩn tướng lục quân Hoa Kỳ, trở thành tướng Mỹ gốc Việt đầu tiên trong quân lực Hoa Kỳ. Tôi trở thành tư lệnh phó Sư đoàn Kỵ binh số 1, rồi phó tư lệnh Quân đoàn 8 tại Hàn Quốc. Ngày 28 tháng 8 năm 2018, tôi nhận nhiệm vụ tư lệnh Lục quân Hoa Kỳ tại Nhật Bản – người gốc Việt đầu tiên giữ chức vụ này.【1†L46-L51】
Nhưng tôi không phải là người duy nhất. Có một người khác, câu chuyện của ông còn khắc nghiệt hơn. Châu Lập Thể – ông sinh năm 1962 tại Việt Nam, cha mất khi ông mới hai tuổi vì một cuộc tấn công bằng súng cối. Năm 11 tuổi, khi chiến tranh lan rộng, ông phải đi làm trong nhà máy để phụ mẹ kiếm sống. Đến tháng 4 năm 1975, Sài Gòn thất thủ, ông và hai em trai trốn khỏi thành phố và sống ẩn dật ở vùng nông thôn trong 3 năm. Họ tự trồng trọt, săn bắn cả thằn lằn và nhím để tồn tại. Nỗi sợ hãi luôn thường trực nhưng ông buộc phải kiềm chế nó để tiếp tục sống sót. Ông nhớ lại: “Chúng tôi thường hát hò lúc nửa đêm, vui lắm.”【2†L19-L27】
Năm 1979, ông quyết định thực hiện cuộc trốn chạy đầy mạo hiểm sang Mỹ. Trên một chiếc thuyền đánh cá chật chội, cơ hội sống sót dưới 50%, nhưng nỗi tuyệt vọng có thể khiến con người làm bất cứ điều gì. Chuyến vượt biển kéo dài 5 ngày 5 đêm, họ thiếu thức ăn, nước uống, một đứa bé trên thuyền đã qua đời trước khi cập bến Indonesia. Khi hải quân Indonesia bắn phía trước tàu ngăn không cho cập bến, họ hết sức tuyệt vọng. Cuối cùng, họ đưa hết nhẫn cưới, đồng hồ để được lên bờ.【2†L33-L42】
Ông sống gần một năm trong trại tị nạn, sau đó đến được Mỹ qua chương trình từ thiện của nhà thờ Công giáo. Một cặp vợ chồng ở tuổi 60 đã nhận ông làm con nuôi – đó là lý do ông mang họ Flora. Năm 1980, Châu Lập Thể chỉ là cậu bé nghèo đến từ Việt Nam, không một xu dính túi, không biết một chữ tiếng Anh, mới chỉ học hết lớp 5. Nhưng chỉ trong 7 năm ngắn ngủi, ông đã trở thành một người hoàn toàn khác. Ông tốt nghiệp Học viện Quân sự Virginia, nơi cha nuôi từng học, và xây dựng sự nghiệp quân sự đáng nể. Từ một sĩ quan dự bị, ông lần lượt thăng cấp: thiếu úy (1987), trung úy (1990), đại úy (1994), thiếu tá (2001), trung tá (2006), đại tá (2011).【2†L48-L58】
Năm 2016, với bản thành tích ấn tượng, đại tá Châu Lập Thể được Quốc hội Hoa Kỳ chuẩn thuận thành chuẩn tướng – thuyền nhân gốc Việt đầu tiên được thăng cấp tướng trong lịch sử quân đội Hoa Kỳ. Phát biểu tại buổi lễ, ông nói: “Cảm ơn nước Mỹ và tất cả những người đã giúp tôi đạt được thành công hôm nay. Giấc mơ Mỹ là có thật đối với những ai dám theo đuổi với sự chú tâm, siêng năng làm việc và kiên trì bền bỉ.” Đến tháng 6 năm 2019, ông tiếp tục được thăng cấp thiếu tướng.【2†L60-L73】
Tôi kể những câu chuyện này không phải để tôn vinh chiến tranh. Tôi kể vì có những con người đã vượt lên từ đống tro tàn của chiến tranh để trở thành những vị tướng chỉ huy quân đội hùng mạnh nhất thế giới. Và câu chuyện của Nguyễn Từ Huấn có lẽ là bi thương nhất trong số đó.
Ông sinh năm 1959 tại Huế. Trong trận đánh của Quân Bắc Việt vào Sài Gòn dịp Tết Mậu Thân năm 1969, gia đình ông gồm cha mẹ và năm anh chị em đều bị sát hại ngay tại nhà. Bản thân ông khi đó cũng trúng đạn vào đầu, may mắn sống sót. Ông ở cạnh mẹ mấy tiếng đồng hồ cuối cùng, đau khổ nhìn bà chảy máu, rên xiết nhiều giờ cho đến chết. Vài giờ sáng mùng hai Tết Mậu Thân năm ấy đã trở thành cơn ác mộng đi theo ông suốt cuộc đời.【3†L20-L26】
Năm 1975, ông cùng người chú rời Việt Nam đến Mỹ theo diện tị nạn………………
……………………………………………
Mời quý đọc giả đọc phần PHẦN 2 của câu chuyện
TẠI ĐÂY 👇👇👇
……………………………………………
Hình ảnh những thủy thủ và thủy quân lục chiến Mỹ dựng lều, phát nước uống, đồ ăn nóng, giúp đỡ và chăm sóc mọi người với thái độ thân ái đã làm ông vô cùng cảm động. Ông muốn sau này mình cũng sẽ trở thành những người như vậy.【3†L28-L36】
Năm 1991, dù đang là một kỹ sư thành công, ông từ bỏ công việc để đăng ký vào quân ngũ. Ông nói: “Tôi muốn trả ơn cho nước Mỹ vì đã đón nhận chúng ta, đã cho chúng ta cơ hội để tiến lên, cơ hội để sống trong tự do, hòa bình và dân chủ.” Năm 1993, ông trở thành sĩ quan hải quân trừ bị. Ông có những ý tưởng tiên phong về “network warfare” – chiến tranh mạng – vào thời điểm Internet chưa phát triển. Ý tưởng của ông bị hoài nghi, nhưng không đầy 10 năm sau, kỹ thuật chiến tranh mạng đã trở thành yếu tố quyết định trong cuộc chiến Vùng Vịnh lần hai.【3†L40-L50】
Năm 2019, ông được Tổng thống Donald Trump đề nghị thăng cấp phó đô đốc hải quân, trở thành sĩ quan Mỹ gốc Việt đầu tiên mang cấp phó đô đốc. Xác suất để một sĩ quan hải quân đạt được chức phó đô đốc dưới 1%. Nói về điều này, ông khiêm nhường: “Tôi chỉ là người may mắn mà được họ chọn lựa.” Cựu đại tá David Harrison nhận xét: “Ông Huấn là người thông minh nhất tôi từng gặp, và cũng là người khiêm nhường nhất.”【3†L54-L68】
Không chỉ có những vị tướng nam. Năm 2019, một người phụ nữ gốc Việt đã làm nên lịch sử. Đó là Daniel Ngô – cô bé 3 tuổi ngồi trên đường băng Tân Sơn Nhất cùng mẹ và em gái trong những giờ phút cuối cùng của chiến tranh. Mẹ cô, bà Thái An, đã tay dắt tay bế hai đứa nhỏ chờ đợi chuyến phi cơ quân sự cuối cùng của Hoa Kỳ. Bà không dám quay đầu nhìn lại nơi đang chìm trong biển lửa.【4†L14-L22】
Lớn lên ở Mỹ, Daniel chứng kiến mẹ mình vừa học đại học vừa làm công việc chăm sóc người già để nuôi gia đình. Chính những nỗ lực của mẹ đã làm tấm gương sáng cho cô. Năm 17 tuổi, cô quyết định gia nhập quân đội. Mẹ cô không đồng ý vì lo lắng, nhưng Daniel vẫn quyết tâm. Năm 1989, cô gia nhập quân đội, làm kỹ thuật viên phòng phẫu thuật, rồi tham gia chương trình quân đoàn huấn luyện sĩ quan dự bị. Cô tham chiến tại Bosnia và Iraq, trở thành người phụ nữ đầu tiên làm đại đội trưởng của tiểu đoàn Công binh tác chiến. Tháng 6 năm 2019, Daniel Ngô được thăng cấp chuẩn tướng – người phụ nữ gốc Việt đầu tiên mang quân hàm tướng trong quân đội Mỹ.【4†L30-L48】
Rồi có Vũ Thế Thùy Anh – sinh ra đúng năm Mậu Thân 1968 giữa cơn lửa đạn chiến tranh. Năm 1975, cô mới 7 tuổi đã cùng gia đình sang Mỹ tị nạn. Cô theo học ngành dược, nhưng năm 2003, vì lý tưởng thích đi xa để phục vụ giúp đỡ nhiều người, cô quyết định gia nhập dịch vụ y tế công cộng Mỹ, trở thành sĩ quan y tế trong Hải quân Hoa Kỳ. Sau 12 năm cống hiến, tháng 6 năm 2019, Thùy Anh được thăng cấp phó đô đốc hải quân – người phụ nữ gốc Việt đầu tiên được phong cấp tướng trong Hải quân Mỹ.【5†L10-L30】
Và còn Thiếu tướng William Shriver – sinh tại Sài Gòn năm 1967, là con của một nhà thầu người Mỹ và mẹ người Việt. Ông sinh thiếu tháng và mắc bệnh nặng, được các y tá quân đội Mỹ chăm sóc đặc biệt. Năm 1970, gia đình ông chuyển về Mỹ. Ông trở thành quân nhân Thủy quân Lục chiến gốc Việt đầu tiên được phong cấp chuẩn tướng năm 2016, và đến năm 2020 được thăng thiếu tướng.【6†L10-L22】
Và Thiếu tướng John R. Edwards – sinh năm 1972 tại Sài Gòn, định cư ở Mỹ tháng 4 năm 1975. Ông là sĩ quan hệ thống chiến đấu bậc thầy với hơn 2.500 giờ bay, điều khiển thành thạo các loại máy bay như B-52 và máy bay chuyên chở Tổng thống Mỹ. Năm 2014, ông được thăng cấp đại tá, rồi chuẩn tướng, và tháng 12 năm 2023, ông tiếp tục được thăng hàm thiếu tướng. Ông hiện là giám đốc chính sách năng lực chiến lược tại Hội đồng An ninh Quốc gia Nhà Trắng – cố vấn chính của Tổng thống Mỹ về các vấn đề chiến lược.【7†L10-L28】
Tôi nhìn lại tất cả những con người ấy – từ cậu bé 7 tuổi nằm cạnh xác mẹ trong cơn ác mộng Tết Mậu Thân; từ ba anh em sống sót giữa rừng rậm 3 năm; từ cô bé 3 tuổi ngồi trên đường băng Tân Sơn Nhất giữa làn đạn; từ những thuyền nhân vượt biển với cơ hội sống sót dưới 50%. Tất cả họ đều đến Mỹ với hai bàn tay trắng, không một xu dính túi, không biết một chữ tiếng Anh. Và rồi họ trở thành những vị tướng chỉ huy quân đội hùng mạnh nhất thế giới.
Thiếu tướng Châu Lập Thể từng nói: “Không ai có thể tự mình vượt qua mọi trở ngại mà không cần đến sự giúp đỡ từ người khác.” Và ông cũng nói: “Nước Mỹ không hoàn hảo, nhưng vẫn là vùng đất của vô số cơ hội. Với cơ hội và sự quyết tâm phục vụ đất nước, bất cứ điều gì đều có thể xảy ra.”【2†L82-L88】
Nhưng tôi không thể không day dứt. Những vị tướng ấy đã tìm thấy vinh quang trên đất Mỹ, nhưng có bao nhiêu người khác – những người cha, người mẹ, những đứa trẻ – đã nằm lại trên đường băng Tân Sơn Nhất, trên những chuyến thuyền vượt biển, trong những trại cải tạo, mà không bao giờ có cơ hội thứ hai? Tôi nghĩ về người cha của tôi, người đã lấy thân mình che chở cho tôi trong làn đạn. Ông không bao giờ được nhìn thấy tôi trở thành tướng. Tôi nghĩ về cha mẹ của Nguyễn Từ Huấn, bị sát hại ngay tại nhà trong đêm Tết Mậu Thân. Họ không bao giờ biết rằng đứa con trai bị thương ở đầu năm ấy sẽ trở thành phó đô đốc hải quân Mỹ.
Chiến tranh đã lấy đi của họ tất cả, nhưng nó cũng cho họ một sức mạnh phi thường – sức mạnh để vươn lên, để không bao giờ bỏ cuộc, để trả ơn bằng cả cuộc đời phục vụ. Và có lẽ, đó chính là câu trả lời cho câu hỏi mà nhiều người vẫn đặt ra: làm thế nào mà những người tị nạn, những thuyền nhân, những đứa trẻ mồ côi chiến tranh lại có thể trở thành tướng lĩnh trong quân đội Mỹ? Câu trả lời nằm ở chính những gì họ đã trải qua – họ đã nhìn thấy cái chết quá gần, và họ biết rằng cuộc sống này là một món quà không thể lãng phí.
