Bà nội 82 tuổi bị con dâu đuổi khỏi nhà giữa đêm mưa, sáng hôm sau cả làng phát hiện sổ đỏ nhà đất đã đổi tên
Tôi đứng ch/ết lặng ngay cửa nhà khi thấy bà nội mình – tám mươi hai tuổi, lưng còng, tóc trắng như cước – đứng run bần bật dưới mưa tầm tã giữa đêm. Áo bà ướt sũng, dính chặt vào người, đôi chân gầy guộc không mang dép, vừa run vừa khóc. Vợ tôi đứng trong nhà, tay cầm ô, giọng lạnh như băng:
“Bà đi đi. Đừng về nữa. Nhà này không còn chỗ cho bà.”
Tôi lao ra, kéo bà vào nhà, nhưng vợ tôi đẩy cửa lại. “Anh đừng can. Tôi đã chịu đủ rồi. Bà già này ở đây chỉ làm khổ cả nhà.”
Đêm đó mưa to đến mức nước ngập cả sân. Tôi phải cõng bà sang nhà chú Tư hàng xóm tạm trú. Bà không nói được gì, chỉ ôm chặt lấy tôi, nước mắt hòa với mưa. Tôi vẫn nhớ mùi thuốc cao bà thường xoa tay, giờ đã nhạt đi vì ướt. Lúc đó tôi hoàn toàn không biết rằng mọi chuyện còn tồi tệ hơn rất nhiều so với những gì tôi đang chứng kiến.
Sáng hôm sau, cả làng xôn xao. Người ta tụ tập trước cổng nhà tôi. Bác Năm cầm tờ giấy photo, giọng run run: “Sổ đỏ nhà đất đã đổi tên rồi. Không còn tên bà nữa.”
Tôi giật lấy xem. Thật. Tên vợ tôi – Lan – đã đứng thay tên bà. Ngày công chứng chỉ cách đây hai tuần. Cả làng nhìn tôi như nhìn kẻ bất hiếu. Có người thì thầm: “Con dâu đuổi mẹ chồng rồi chiếm nhà.” Có người nhìn tôi bằng ánh mắt khinh bỉ. Tôi đứng giữa sân, đầu óc trống rỗng.
Những ngày trước đó vẫn bình thường như bao gia đình khác. Sáng nào bà cũng dậy sớm nấu cháo, rửa rau ngoài sân. Tôi đi làm công nhân ở khu công nghiệp, vợ tôi bán hàng online, tối về cả nhà ngồi ăn cơm dưới ánh đèn vàng. Bà hay nhắc: “Mai mốt có tiền thì sửa lại mái nhà, mưa dột nhiều quá.” Tôi vẫn nghĩ mọi thứ ổn. Chỉ có vài lần vợ tôi cằn nhằn về tiền viện phí của bà, về tiền thuốc cao huyết áp, về việc bà hay quên tắt bếp. Tôi chỉ cười xòa: “Mẹ già rồi, chịu khó chút.”
Nhưng những cuộc cãi vã ngày càng nhiều. Vợ tôi nói bà để quên khóa nhà, nói bà làm đổ nước vào máy giặt, nói bà lục lọi tủ đồ. Có lần tôi về muộn, nghe vợ gắt: “Bà đừng có ở đây nữa. Nhà này của vợ chồng tôi.” Bà chỉ cúi đầu, không đáp. Tôi tưởng chỉ là chuyện nhỏ trong nhà, không ngờ nó đã âm ỉ đến mức ấy.
Sau đêm mưa đó, bà ở nhà chú Tư. Tôi mang cơm sang mỗi ngày. Bà không khóc nữa, chỉ ngồi im, nhìn ra ngoài sân. Có lần bà nắm tay tôi, giọng khàn: “Con đừng giận vợ. Có những việc bà buộc phải làm.” Tôi không hiểu. Tôi chỉ biết tức giận. Tôi trách vợ, trách chính mình vì đã không bảo vệ bà. Tôi ngủ không yên, đêm nào cũng nghe tiếng mưa trong đầu.
Hai ngày sau, vợ tôi gọi điện, giọng nghẹn: “Anh về nhà đi. Có chuyện.” Tôi về. Trên bàn có một tập giấy tờ cũ. Vợ tôi ngồi khóc: “Anh xem đi. Em không muốn giấu nữa.”
Tôi mở ra. Đó là giấy vay nợ của bố tôi – người đã mất năm năm trước. Số tiền lớn. Có chữ ký của bà. Có cả giấy chuyển nhượng quyền sử dụng đất. Tôi đọc từng dòng, tay run. Bà đã ký chuyển sổ đỏ cho vợ tôi hai tuần trước, đúng ngày công chứng. Lý do ghi rõ: “Để trả nợ ngân hàng, tránh bị phát mại.”
Tôi không tin. Tôi lao sang nhà chú Tư, hỏi bà. Bà nhìn tôi lâu lắm, rồi mới nói chậm rãi: “Bố con vay tiền chữa bệnh, rồi vay thêm để nuôi con ăn học. Khi bố mất, nợ vẫn còn. Ngân hàng sắp kiện. Bà già rồi, chết cũng chẳng sao, nhưng không muốn để con cháu mất nhà. Bà nhờ cô Lan đứng tên, trả dần. Bà nghĩ như thế là xong. Không ngờ…”
Giọng bà nghẹn lại. Tôi ngồi sụp xuống. Vợ tôi đứng sau cửa, khóc nức nở. “Em không muốn đuổi bà. Nhưng bà cứ đòi đi, nói ở đây làm em khó trả nợ. Đêm mưa bà tự ra ngoài. Em sợ quá, em không giữ được.”
Tôi nhớ lại những lần vợ tôi đi ngân hàng, những lần vợ tôi tính toán tiền điện, tiền học của con, tiền thuốc của bà. Tôi nhớ những buổi tối vợ tôi ngồi khóc một mình khi tưởng tôi đã ngủ. Tôi đã trách vợ quá nhiều. Tôi đã nghĩ vợ độc ác. Sự thật hoàn toàn khác.
Nhưng đó chưa phải là tất cả…………
Tôi ngồi im lặng bên bà cả buổi chiều. Bà kể tiếp, giọng yếu ớt: “Bà sợ con biết rồi bỏ việc chạy theo trả nợ. Bà sợ cả nhà tan. Nên bà giấu. Bà nhờ cô Lan đứng tên, rồi bà sẽ đi ở với chú Tư cho yên. Không ngờ đêm mưa bà yếu quá, không đi được xa. Cô Lan sợ bà ốm, mới…”
Tôi ôm bà. Nước mắt tôi ướt cả vai áo bà. Tôi hiểu rồi. Không ai trong gia đình hiểu chuyện gì đang xảy ra. Không ai biết bà đã gánh hết một mình. Không ai biết vợ tôi cũng đang cố gắng trả nợ thay cho cả nhà.
Tôi về nhà, ngồi đối diện vợ. Lần đầu tiên sau bao ngày, chúng tôi nói chuyện thật lòng. Vợ tôi đưa sổ theo dõi nợ. Mỗi tháng trả một phần, tiền bán hàng online, tiền lương tôi, tất cả dồn vào. Còn thiếu nhiều. Bà ngồi bên cạnh, nhìn chúng tôi, mắt đỏ hoe.
Sáng hôm sau, cả làng lại tụ tập. Lần này tôi đứng ra nói hết. Tôi kể về khoản nợ của bố, về việc bà chuyển sổ để giữ nhà, về đêm mưa bà tự đi vì muốn giảm gánh nặng. Có người im lặng. Có người khóc. Bác Năm gật đầu: “Già rồi còn lo cho con cháu.”
Chúng tôi đón bà về. Không phải vì sổ đỏ đã đổi tên, mà vì bà là bà. Tôi sửa lại mái nhà dột. Vợ tôi nấu cháo mỗi sáng như bà từng làm. Con tôi gọi bà “bà nội” rõ ràng hơn. Đêm nào tôi cũng ngồi bên bà một lúc trước khi đi ngủ.
Có những tối mưa lớn, tôi vẫn giật mình. Tôi vẫn thấy hình ảnh bà đứng dưới mưa, ướt sũng, run rẩy. Tôi vẫn nghe giọng vợ tôi lạnh lẽo đêm ấy. Tôi biết có những tổn thương không thể xóa hết. Bà già đi rất nhanh sau chuyện đó. Tay bà run hơn. Bà hay quên. Nhưng bà vẫn cười khi thấy cháu.
Tôi không biết mình đã làm đúng hay sai khi kể hết cho cả làng. Tôi chỉ biết từ ngày đó, mỗi lần nhìn bà ngồi dưới hiên nhà, tôi lại thấy mình nợ bà quá nhiều. Nợ những năm tháng bà âm thầm gánh, nợ những lời bà không nói ra, nợ cả những giọt nước mắt bà đã khóc một mình dưới mưa đêm ấy.
Bây giờ nhà vẫn mang tên vợ tôi. Nợ vẫn còn. Nhưng mỗi tối, khi cả nhà ngồi ăn cơm, bà ngồi giữa, tôi thấy điều đó quan trọng hơn bất cứ tờ giấy nào.
