4 Năm Sau Ly Hôn, Tôi Gặp Bố Chồng Cũ Ngồi Xin Cháo Ngoài Chợ – Biết Chồng Bệnh Nặng, Tôi Không Thể Quay Lưng….
Tôi là Lê Thị Như Ý, năm nay 34 tuổi, sống trong căn phòng trọ nhỏ sau phố Hàng Đồng, Nam Định. Tôi đã ly hôn gần bốn năm. Chồng cũ tôi tên Trần Quốc Duy, hơn tôi hai tuổi, làm kỹ sư điện lạnh. Ngày mới cưới, anh thương tôi theo cách ít nói – đưa áo mưa lúc trời mưa, nấu cháo khi tôi sốt, gắp cá cho tôi mỗi bữa cơm. Nhưng hôn nhân của chúng tôi còn có bố chồng, ông Trần Văn Thành. Ông từng làm tổ trưởng tổ dân phố, thích được tôn trọng và luôn coi Duy là niềm tự hào duy nhất.
Ngay từ đầu, ông Thành không hài lòng về tôi. Nhà tôi ở quê, bố mẹ làm ruộng, không giàu có. Hôm cưới, bố mẹ cho tôi đôi bông tai vàng và ít tiền phòng thân, nhưng với ông Thành, chừng ấy không đủ đẹp mặt. Rồi mọi thứ càng tệ hơn khi tôi chưa có con. Bữa nào ông cũng ngồi đầu mâm, có hôm tôi nấu cơm hơi khô, ông đặt đũa xuống: “Đàn ông đi làm cả ngày về ăn cơm khô khốc, còn phải nịnh vợ. Thời buổi này lạ thật.” Duy chỉ nói khẽ: “Bố, cơm vậy ăn được mà.” Ông Thành liếc anh: “Mày bênh vợ thì cũng phải biết dạy vợ. Chiều quá hóa hư.” Tôi nghe chữ “dạy vợ” mà cổ họng nghẹn lại. Tôi không phải đứa trẻ để ai uốn nắn.
Sang năm thứ hai, câu hỏi về con cái không còn nhẹ nhàng. Một tối trời nồm, Duy vừa đi làm về, ông Thành buông: “Nhà có con dâu mà lạnh như đình làng tháng Chạp. Cơm canh đủ cả, chỉ thiếu tiếng trẻ con là thấy hiu hắt.” Tôi cố giữ bình tĩnh: “Chuyện con cái cũng phải tùy duyên bố ạ.” Ông cười nhạt: “Tùy duyên là câu của người không sốt ruột.” Tối đó tôi nói với Duy: “Cuối tuần mình đi khám tổng quát đi.” Anh bảo bận, để tháng sau. Mà tháng trước anh cũng nói để tháng sau. Tôi hỏi: “Sao anh cứ né?” Anh đáp: “Anh sợ. Sợ nếu vấn đề nằm ở anh, bố sẽ thất vọng.” Tôi buồn vì anh sợ bố thất vọng mà không sợ tôi tổn thương. Anh giữ hình ảnh hoàn hảo, còn tôi đứng ngoài hứng hết lời đồn.
Đỉnh điểm là đám dỗ ông nội Duy. Ông Thành bảo tôi lo cho tươm tất, nói “dâu trưởng” mà tôi chỉ thấy đó là cái thúng để đổ trách nhiệm. Tôi dậy từ 4h sáng, phụ làm cỗ. Đến gần trưa, một bác trong họ nâng chén: “Nhà anh Thành phúc thật, chỉ chờ thêm cháu nội là trọn vẹn.” Ông Thành thở dài: “Phúc thì cũng có nhưng chưa trọn.” Rồi ông nói thẳng: “Nhớ thằng Duy lấy người khác, giờ chắc tôi đã có cháu nội chạy quanh sân rồi.” Cả sân im phăng phắc. Tôi đứng chết lặng. Tôi nhìn Duy, chỉ cần anh nói một câu thôi. Nhưng anh cúi xuống, im lặng. Tôi quay vào bếp, anh đi theo: “Em bình tĩnh, đừng làm mất mặt gia đình.” Tôi cười cay đắng: “Em là mất mặt gia đình?” Anh luống cuống: “Anh không có ý đó, nhưng bố uống rượu lỡ lời.” Tôi đáp: “Người say nói vấp, còn bố anh nói rõ từng chữ.” Anh im. Tôi bảo anh ra ngoài, anh đi. Bước chân anh nhẹ, nhưng trong lòng tôi có gì vừa rơi xuống và không nhặt lại được.
Đêm đó tôi đặt đơn ly hôn trên bàn. Duy hoảng: “Em đừng nóng, chuyện đâu đến mức này.” Tôi nhìn anh: “Anh thương em hay thương cái sự yên ổn của anh?” Anh không đáp. Tôi không tranh nhà, không hỏi tiền. Ngày kéo vali đi, ông Thành đứng ngoài hiên: “Đi được thì đừng quay về.” Tôi đáp: “Con nhớ.” Duy đứng sau, mắt đỏ hoe, nhưng tôi sợ chỉ cần nhìn anh một lần, trái tim ngu ngốc của mình lại mềm ra. Tôi bước qua cánh cổng sắt, tiếng bánh xe lăn lộc cộc trên nền gạch ướt như đếm từng năm tháng tôi bỏ lại.
Bốn năm sau, sáng 26 tháng Chạp, tôi ghé chợ Rồng mua ít đồ ăn. Chợ cuối năm đông nghịt. Khi tôi đang chọn rau, phía sau vang lên giọng khản đặc: “Cô ơi cho tôi xin mấy nghìn mua bát cháo.” Tôi mở ví định đưa 20.000 đồng, nhưng khi quay lại tay tôi khựng. Người đàn ông ngồi nép bên cột chợ, lưng còng, áo sờn, tóc bạc gần hết, đôi tay gầy run. Tôi nhận ra ông Thành – bố chồng cũ. Người từng ngồi đầu mâm, từng chê tôi không biết giữ bếp, từng bảo nếu Duy lấy người khác thì đã có cháu nội. Vậy mà giờ ông ngồi dưới nền chợ xin từng đồng. Ông cũng nhận ra tôi, vội kéo nón lá sát vào người. Tôi đứng im, trong đầu thoáng ý nghĩ “đáng đời”, nhưng rồi tôi không nỡ để ông bị cả chợ nhìn. Tôi cúi xuống nói nhỏ: “Bác đứng dậy, cháu đưa bác vào quán ăn chút gì nóng.” Ông lắc đầu: “Thôi, tôi không sao.” Tôi đáp nhẹ: “Bác không sao mà ngồi đây xin cháo?” Ông cúi đầu, không còn sức từ chối.
Trong quán cháo, tôi gọi bát cháo sườn nóng. Ông ăn vội như người bị bỏ đói nhiều ngày. Khi ăn xong, ông ngồi lặng, tôi hỏi nhà cửa và Duy. Ông im lặng đến khác thường. Cuối cùng ông nói: “Nó bệnh nặng lắm.” Tôi hỏi bệnh gì, ông bảo: “Chuyện nhà tôi không liên quan đến cô.” Tôi cười khẽ: “Ngày xưa cháu ở trong nhà bác, chuyện gì bác cũng bảo cháu phải biết phận. Giờ cháu hỏi một câu bác bảo không liên quan.” Ông cúi đầu. Tôi mở ví, đếm 2 triệu đưa ông. Ông đẩy lại: “Tôi không nhận.” Tôi đẩy lần nữa: “Sĩ diện không nấu thành cháo đâu bác.” Ông đưa tay che mặt, vai run. Ông xin lỗi, nhưng tôi đáp: “Đừng xin lỗi ở đây. Một lời xin lỗi nói lúc bụng no chưa chắc đã nhẹ hơn câu bác từng nói ngồi đầu mâm.” Tôi rút thêm 4 triệu, gộp thành 6 triệu đưa ông: “Cháu giúp vì bác từng là bố của người cháu đã thương.” Ông cầm tiền, nước mắt rơi xuống mu bàn tay nhăn nheo.
Tôi âm thầm theo ông về nhà. Cánh cổng sắt cũ bong sơn, cây khế trụi lá, mấy chậu cảnh chỉ còn đất khô. Ông vừa mở cửa, bên trong vang lên tiếng ho dữ dội rồi tiếng thủy tinh vỡ. Tôi lao vào. Trên chiếc giường cũ, Duy nằm đó, gầy đến mức gò má nhô cao, da xanh xám, tóc rụng lưa thưa. Tôi đứng chết lặng. Ông Thành quỳ bên giường: “Duy, con nghe bố không?” Duy mở mắt, nhìn thấy tôi, nước mắt trào ra: “Ý… em…” Tôi cố giữ bình tĩnh, gọi xe cấp cứu đưa anh vào bệnh viện. Ông Thành hoảng: “Tôi không còn tiền.” Tôi đáp: “Cháu đưa anh ấy đi vì anh ấy cần được cứu, còn tiền tính sau.”………
Tại bệnh viện, bác sĩ Nguyễn Đức Sơn xem hồ sơ và thông báo Duy bị ung thư hạch, đã bị lừa dùng thuốc sai phác đồ. Ông Thành kể Kim Ngân – người phụ nữ ông từng giới thiệu cho Duy – đã dụ ông ký vay 690 triệu, mua thuốc giả, làm phiếu hẹn không đúng quy chuẩn. Tôi và chị Vân – người bạn thân làm bên giấy tờ – bắt đầu điều tra. Chúng tôi tìm đến phòng khám Minh An, xác nhận giấy tờ là giả, gặp Trương Minh Nhật – người từng sửa giấy cho Kim Ngân – có tin nhắn bằng chứng. Cả chú Sáu – một nạn nhân khác từng chuyển cho Kim Ngân 240 triệu để chữa bệnh cho vợ, nhưng vợ mất tiền cũng mất – cung cấp thêm sao kê. Chúng tôi nộp hồ sơ lên cơ quan chức năng. Kim Ngân bị triệu tập, ban đầu chối nhưng bằng chứng quá rõ, cô ta phải bồi hoàn một phần tiền.
Trong lúc đó, Duy lên cơn sốt nặng, phải chuyển vào cấp cứu. Ba ngày sau, bác sĩ thông báo anh đã qua cơn nguy kịch. Ông Thành ngồi phịch xuống ghế, lần đầu tiên tôi thấy ông không nói một lời sĩ diện nào, chỉ lặng lẽ chắp tay cầu nguyện. Sau này, ông thay đổi hẳn. Ông mua sổ ghi giờ thuốc, tập nấu cháo, trồng rau sau vườn. Một hôm, ông sang nhà bố mẹ tôi để xin lỗi: “Tôi xin lỗi vì đã làm nhục con gái anh chị, đổ oan cháu không sinh được con, xin được nhận sai cho đàng hoàng.” Bố tôi đáp: “Biết sai mà sửa thì còn nhìn mặt nhau, nhưng con gái tôi không phải cái áo.” Và rồi bữa cơm đoàn tụ, ông Thành đứng lên trước hai bên gia đình: “Căn bếp này có 86 triệu của con Ý góp sửa, tôi đã nhận vơ là tiền thằng Duy. Hôm nay tôi nói lại cho đúng.” Duy cũng quay sang bố mẹ tôi: “Con xin lỗi vì đã không bảo vệ được Ý.”
Sau đó, Duy mở một góc sửa điện lạnh nhỏ trước nhà. Ông Thành lom khom bắt sâu ngoài vườn rau. Còn tôi và Duy cùng sửa lại cánh cửa gỗ trước hiên – cánh cửa từng khép sau lưng tôi trong mưa, giờ mở ra khoảng sân có nắng. Quá khứ không biến mất, nhưng không còn đứng chắn hết lối đi. Gia đình không tan vì một lần cãi vã, mà tan vì quá nhiều lần im lặng. Người chồng yêu vợ nhưng không bảo vệ vợ, tình yêu ấy vẫn làm đau. Nhưng có những vết thương, khi được sự thật và lòng dũng cảm soi rọi, sẽ không còn là vết nhơ – nó thành một dấu vết trên hành trình trưởng thành. Tôi đã tha thứ cho quá khứ, nhưng không quên. Tôi đã mở lòng trở lại, nhưng với con người mới của Duy và sự khiêm nhường của ông Thành. Cũng có thể, đó mới là ý nghĩa đích thực của cái tên “Như Ý” – không phải mọi thứ đều thuận theo ý mình, mà là biết sống đúng với lòng mình, dẫu có muộn màng.
