Ôпg Nộι Gιao Toàп Bộ Tàι Sảп CҺo CҺú Út Sau KҺι Bṓ Tȏι Mất….
Đám giỗ đầu của bố tôi vừa xong. Sáng hôm sau, ông nội gọi tất cả người lớn trong nhà lên phòng khách. Không khí nặng nề, buồn bã vì mất đi trụ cột gia đình. Bố tôi – người con cả – ra đi đột ngột sau tai nạn lao động.
Ông nội ngồi trên phản gỗ, thong thả rót chén trà rồi đập mạnh tẩu thuốc xuống gạt tàn. Chú út Nghiệp và thím út ngồi đối diện, mặt hớn hở không giấu nổi. Mẹ tôi ngồi một góc, hai bàn tay đan chặt, im lặng lắng nghe.
Ông nội cất giọng:
“Tao gọi tụi mày lên để phân chia tài sản cho rõ ràng. Thằng Cường nó mất rồi, giờ nhà này chỉ còn thằng Nghiệp là con trai nối dõi. Tao giao toàn bộ cơ ngơi cho nó. Căn nhà mặt tiền, cái kios ngoài chợ, ba mẫu ruộng dưới bãi Tào, tám trăm triệu tiền tiết kiệm – tất cả sang tên cho thằng Nghiệp làm vốn buôn bán.”
Ông nội quay sang mẹ tôi, giọng lạnh lùng:
“Còn chị Phương, tao biết chị vất vả nuôi ba đứa nhỏ. Nhưng chị còn trẻ, bề gì cũng đi bước nữa. Tài sản nhà họ Lâm không thể để chảy sang tay người ngoài. Tao chỉ để lại cho chị cái dương gỗ cũ trong phòng thằng Cường, với vài món đồ nghề của chồng chị. Chị mang về giữ làm kỷ niệm cho các cháu.”
Tôi đứng ngoài cửa nghe rõ mồn một. Tim tôi như bị ai bóp nghẹt. Căn nhà, cái kios, ruộng vườn – tất cả đều có công sức mồ hôi của bố mẹ tôi góp vào. Giờ bố mất, mẹ con tôi bị đẩy ra rìa chỉ với một cái dương gỗ cũ kỹ.
Thím út chen vào, giọng the thé:
“Bố tính thấu đáo lắm. Chị Phương cứ yên tâm, anh Nghiệp sẽ lo cho mấy mẹ con chị. Chị đi bước nữa, bọn em vẫn coi các cháu như con cháu ruột.”
Mẹ tôi ngẩng mặt lên, nhìn thẳng vào ông nội. Không khóc, không cãi, mẹ chỉ mỉm cười bình thản:
“Con xin nhận ý bố. Con cảm ơn bố đã giữ lại kỷ vật của anh Cường cho mấy mẹ con. Tài sản là của bố, bố quyết định thế nào con cũng nghe theo.”
Nói xong, mẹ đứng dậy, cúi chào ông nội rồi đi thẳng vào buồng trong. Không một lời oán trách.
Tối hôm đó, mẹ gọi ba chị em tôi lại. Mẹ ngồi xếp bằng trên giường, kéo chúng tôi vào lòng. Giọng mẹ nhẹ nhưng kiên định:
“Ngày mai, bốn mẹ con mình dọn lên thành phố. Ở lại đây nhìn sắc mặt người ta mà sống, mẹ không làm được. Mẹ sẽ đi làm thuê, nuôi ba đứa mày ăn học đàng hoàng, ngẩng cao đầu.”
Sáng hôm sau, khi sương còn mờ mịt, một chiếc xe tải nhỏ đỗ trước cổng. Mẹ con tôi chất hết đồ đạc lên xe. Thím út chạy ra, làm bộ hốt hoảng:
“Chị Phương đi đâu mà dọn đồ ầm ĩ thế? Chị em trong nhà có gì nói với nhau, đừng để người ngoài cười chê nhà chồng bạc bẽo.”
Mẹ tôi gạt nhẹ tay thím út, giọng bình thản: ………………………………..
“Cô chú cứ ở lại phụng dưỡng bố. Nhà chật chội, tôi đưa các cháu lên phố học hành cho tiện. Tôi tự lo được, không dám làm phiền kinh tế của cô chú.”
Chiếc xe lăn bánh. Tôi ngoái đầu nhìn lại căn nhà ngói đỏ – nơi tôi sinh ra và lớn lên – dần lùi xa. Ông nội đứng sau cánh cửa, nét mặt đanh lại. Từ giây phút ấy, bốn mẹ con tôi chính thức cắt đứt mọi sự phụ thuộc vào nhà nội.
Căn phòng trọ ở ngoại ô thành phố chật hẹp, chưa đầy 20m², mái tôn nóng hầm hập. Mẹ sắp xếp gọn gàng, căng rèm vải chia đôi phòng. Nửa trong là chỗ ngủ, nửa ngoài là sinh hoạt. Việc đầu tiên mẹ làm là lau sạch một góc tường, đóng kệ gỗ, đặt di ảnh bố lên đó.
Mẹ xin việc ở siêu thị khu vực thực phẩm tươi sống. 4 giờ sáng mẹ đã dắt xe đạp cũ đi làm, tối mịt mới về. Người ám mùi tanh của cá thịt và mồ hôi chua. Ba chị em tôi tự lo việc nhà. Tôi vo gạo, nấu cơm, Nam phụ em Chi tắm rửa. Không ai than vãn.
Học hành là thử thách lớn. Chuyển trường lên thành phố, chương trình khó hơn nhiều. Bài kiểm tra toán đầu năm tôi chỉ được 4 điểm. Tôi trốn ra sau bếp khóc. Mẹ về thấy, không mắng, chỉ kéo tôi vào lòng:
“Học khó là bình thường, mới chuyển trường mà. Con cố gắng là mẹ vui rồi. Mẹ sẽ tăng ca mua sách cho con.”
Lời mẹ như tiếp thêm sức mạnh. Tôi tự mượn sách thư viện về học, những đêm đông rét buốt vẫn ngồi ôn bài dưới ánh đèn neon mờ. Cuối năm lớp 11, tôi đứng đầu lớp và đoạt giải nhì học sinh giỏi Toán cấp thành phố.
Mẹ được thăng chức quản lý khu thực phẩm nhờ tính toán nhanh nhạy và làm việc chăm chỉ. Lương tăng gấp ba. Mẹ quyết định nghỉ việc để mở cửa hàng tạp hóa riêng. Mẹ bán hai chỉ vàng hồi môn, vay thêm từ quỹ hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp, thuê mặt bằng ngay cạnh khu công nghiệp.
Cửa hàng An Tâm khai trương. Mẹ bán thêm đồ ăn sáng giá rẻ: xôi, bánh bao, trứng cút. Công nhân đông đúc ghé mua. Doanh thu tăng nhanh. Cửa hàng ngày càng khang trang.
Rồi một ngày, thím út bất ngờ xuất hiện. Quần áo xốc xếch, mặt mày bơ phờ. Thím la lối, túm áo mẹ đòi tiền chuộc nhà vì chú út vay nợ đa cấp, mất sạch tài sản, giang hồ siết nợ. Mẹ tôi lạnh lùng đẩy tay thím ra:
“Cửa hàng này là mồ hôi nước mắt của mẹ con tôi. Một đồng tôi cũng không đưa. Cô muốn khóc lóc thì ra ngoài đường mà khóc.”
Thím út hoảng sợ bỏ đi khi mẹ dọ gọi công an.
Sau đó, ông nội cũng lên thành phố. Ông già yếu, bệnh tật, tay trắng vì chú út phá sạch. Mẹ không trách móc, sắp xếp cho ông một góc ngủ sạch sẽ, lo cơm nước và thuốc men đàng hoàng. Ông nội hối hận khóc trước bàn thờ bố tôi, nhận ra sai lầm năm xưa.
Cửa hàng ngày càng phát triển. Mẹ mở rộng mặt bằng, nhập hàng đa dạng. Ba chị em tôi đều học giỏi. Tôi đỗ đại học điểm cao. Chú út sau khi bị đánh đập vì nợ nần, cũng thay đổi. Chú xin làm thợ xây, lao động chân chính, dần trả nợ gốc từng tháng.
Gia đình chúng tôi không giàu sang, nhưng ấm áp và vững chãi. Mẹ đã chứng minh: tài sản thật sự không phải thứ người ta ban phát, mà là do chính đôi bàn tay mình làm ra. Và lòng kiên cường, cốt cách của một người mẹ mới là gia nghiệp lớn lao nhất để lại cho con cái.
